<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="186057" NadgradivoID="414" NRID="29129781" OceID="0" DomainUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/" IzpisPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=186057" StOgledov="178" StPrenosov="69" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-11-12 21:35:17" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/RUL-186057">20.500.12556/RUL-186057</PID>
  <Naslov>Sustainability-focused crypto protocols design methodology for sensors and IoT with the deployment of LLMs</Naslov>
  <Podnaslov></Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>Among the key computing challenges today are green computing and quantum computing, with the quantum paradigm introducing adverse consequences for many existing cryptographic protocols. However, the entire internet critically depends on these protocols. Therefore, building on theoretical preliminaries, this paper derives a coherent methodological basis for designing and developing quantum-computing-resistant and sustainable protocols for sensors and the Internet of Things (IoT) by extending traditional approaches and including large language models (LLMs). In line with these premises, this paper focuses on authenticated key exchange (AKE), which is one key security service. To support ever-growing needs under the described conditions and using the developed methodology (called the Sustainability-focused LLM-supported crypto protocols development process, SFLSCDP), this paper presents a novel, formally verified AKE protocol family. This family of protocols can be considered ultra-lightweight, as a corresponding metric is also given. Consequently, additional effective means for security services in the post-quantum computing era are provided, even for computationally weak devices.</Opis>
  <TujJezik_Opis></TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>sensors</Beseda>
    <Beseda>Internet of Things</Beseda>
    <Beseda>IoT</Beseda>
    <Beseda>cryptographic protocols</Beseda>
    <Beseda>quantum computing</Beseda>
    <Beseda>authentication</Beseda>
    <Beseda>key exchange</Beseda>
    <Beseda>formal methods</Beseda>
    <Beseda>large language models</Beseda>
    <Beseda>security</Beseda>
    <Beseda>privacy</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>senzorji</Beseda>
    <Beseda>internet stvari</Beseda>
    <Beseda>kriptografski protokoli</Beseda>
    <Beseda>kvantno računalništvo</Beseda>
    <Beseda>overjanje prisotnosti</Beseda>
    <Beseda>izmenjava ključev</Beseda>
    <Beseda>formalne metode</Beseda>
    <Beseda>veliki jezikovni modeli</Beseda>
    <Beseda>varnost</Beseda>
    <Beseda>zasebnost</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik></Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1060" ISO639-3="slv">Slovenski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice></AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="dk_c" DRIVER="info:eu-repo/semantics/article">Članek v reviji</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2026-08-26 10:38:46</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2026-08-26 10:38:49</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2026-08-27 04:35:51</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2026</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba></Opomba>
  <StStrani>19 str.</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>iss. 15, art. 4930</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 26</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>Aug. 2026</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>0000-00-00</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>0000-00-00</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>0000-00-00</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="22480" Ime="Denis" Priimek="Trček" AltIme="D. Trček; D. T. Coilley; Denis Trcek" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="3421539" Afiliacija="" ArrsID="11077" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">004.056.55:004.738.5</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">1424-8220</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.3390/s26154930">10.3390/s26154930</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/288293891">288293891</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Relacije>
  </Relacije>
  <VerzijeGradiva>
  </VerzijeGradiva>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="245112" DatotekaNRID="14768943" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/pdf.png" VelikostDatoteke="624071" VelikostDatotekeKratko="609,44 KB" DatumVstavljanja="2026-08-26 10:41:47" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv>RAZ_Trcek_Denis_2026.pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>RAZ_Trcek_Denis_2026.pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>7A5D35B14A22F709E2FBC4953D1C5BCF</MD5>
      <SHA256>a3f14cf7fd77d3c4e703780712ef76f5b02341e97cea969a45281b7c74478d25</SHA256>
      <UUID>8f873130-a129-11f1-9b0d-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=245112</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="71957"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="245110" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="url.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/url.png" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2026-08-26 10:38:52" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://www.mdpi.com/1424-8220/26/15/4930</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>26ef47af-a129-11f1-9b0d-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=245110</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="25" Kratica="FRI" ZavodEvsID="0000066" Logo="" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/logo/">Fakulteta za računalništvo in informatiko</Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/ARIS//P2-0359-2018" Stevilka="P2-0359-2018" Naslov="Vseprisotno računalništvo" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
  </OpenAIRE>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
