<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="178431" NadgradivoID="6637" NRID="28085192" OceID="0" DomainUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/" IzpisPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=178431" StOgledov="285" StPrenosov="117" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-06-23 12:50:50" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/RUL-178431">20.500.12556/RUL-178431</PID>
  <Naslov>α‑enolase and γ‑enolase expression in enriched S- and N-type SH-SY5Y cells</Naslov>
  <Podnaslov>regulatory role of cathepsin X</Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>Enolase is well-known for its role in glycolysis but also plays other roles in the central nervous system, including neuronal survival, differentiation, and axonal regeneration. Here, we investigated α- and γ-enolase expression patterns and their association with cathepsin X in distinct SH-SY5Y cell phenotypes. Enriched substrate-adherent S-type cells are characterized by large, flat morphology with extensive cytoplasm and higher expression of vimentin, while neuroblastic N-type are recognized by neurite extensions and higher expression of B-cell lymphoma 2 (Bcl-2) and growth-associated protein-43. We demonstrated that γ-enolase expression was specific to N-type cells, whereas α-enolase expression was not phenotype-specific. Moreover, a shift from ubiquitously expressed α-enolase to neuron-specific γ-enolase was observed during the enrichment and differentiation. Additionally, cathepsin X exhibited higher proteolytic activity in S-type cells. Inhibition of cathepsin X with AMS36 promoted differentiated cell morphology and increased expression of the active form of γ-enolase. Furthermore, AMS36 altered the expression of vimentin and Bcl-2, indicating a regulatory role in neuronal differentiation. Furthermore, AMS36 activated extracellular signal-regulated kinase 1/2 in N-type cells and enhanced the association between γ-enolase and tyrosine receptor kinase in both, suggesting a link between cathepsin X/γ-enolase and the key signaling pathways of differentiation. Our findings underscore the multifaceted role of enolase isoforms in SH-SY5Y cell differentiation, with α-enolase and γ-enolase showing distinct expression patterns in S- and N-type cells. The expression and activity of cathepsin X in S-type cells, along with its regulatory impact on γ-enolase in N-type cells, highlight the importance of these proteins in neuronal differentiation.</Opis>
  <TujJezik_Opis></TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>neuron-like cells</Beseda>
    <Beseda>neuronal diferentiation</Beseda>
    <Beseda>SH-SY5Y cell phenotypes</Beseda>
    <Beseda>enolase isoforms</Beseda>
    <Beseda>cathepsin X inhibition</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>nevronom podobne celice</Beseda>
    <Beseda>nevronska diferenciacija</Beseda>
    <Beseda>fenotipi celic SH-SY5Y</Beseda>
    <Beseda>izoforme enolaze</Beseda>
    <Beseda>katepsin X zaviralci</Beseda>
    <Beseda>katepsin</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik></Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1060" ISO639-3="slv">Slovenski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice></AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="dk_c" DRIVER="info:eu-repo/semantics/article">Članek v reviji</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2026-01-27 15:56:03</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2026-01-27 15:56:07</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2026-01-28 04:29:14</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2025</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba></Opomba>
  <StStrani>Str. 10006–10019</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>iss. 8</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 62</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>2025</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>0000-00-00</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>0000-00-00</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>0000-00-00</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="137425" Ime="Selena" Priimek="Horvat" AltIme="Selena Pavšič" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="203695971" Afiliacija="" ArrsID="55893" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="38740" Ime="Nace" Priimek="Zidar" AltIme="N. Zidar" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="107136867" Afiliacija="" ArrsID="28905" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="991" Ime="Janko" Priimek="Kos" AltIme="J. Kos" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="2289763" Afiliacija="" ArrsID="04648" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="36402" Ime="Anja" Priimek="Pišlar" AltIme="Anja Hafner; Anja Hafner Pišler; Anja Pislar" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="153516899" Afiliacija="" ArrsID="32035" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">577.152.34</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">1559-1182</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1007/s12035-025-04898-2">10.1007/s12035-025-04898-2</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/231412483">231412483</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="226313" DatotekaNRID="14575112" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/pdf.png" VelikostDatoteke="4892087" VelikostDatotekeKratko="4,67 MB" DatumVstavljanja="2026-01-27 16:02:26" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv>s12035-025-04898-2_(1).pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>s12035-025-04898-2_(1).pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>7C915C5D65733450A98ED3B27614BD69</MD5>
      <SHA256>a53cfc3d4bf78fdc0f04802682e747456ee37c00cf35edbbd1832b18550d62aa</SHA256>
      <UUID>2c64d388-fb91-11f0-a1ba-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=226313</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="59564"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="226312" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="url.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/url.png" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2026-01-27 15:56:30" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://link.springer.com/article/10.1007/s12035-025-04898-2</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>5897cd31-fb90-11f0-a1ba-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=226312</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="8" Kratica="FFA" ZavodEvsID="0000061" Logo="" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/logo/">Fakulteta za farmacijo </Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/ARRS//P4-0127" Stevilka="P4-0127" Naslov="Farmacevtska biotehnologija: znanost za zdravje" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/ARRS//P1-0208" Stevilka="P1-0208" Naslov="Farmacevtska kemija: načrtovanje, sinteza in vrednotenje učinkovin" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
  </OpenAIRE>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
