<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="176183" NadgradivoID="4219" NRID="27888155" OceID="0" DomainUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/" IzpisPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=176183" StOgledov="719" StPrenosov="228" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-11-02 23:33:52" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="1">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/RUL-176183">20.500.12556/RUL-176183</PID>
  <Naslov>Who should lead nuclear fusion research?</Naslov>
  <Podnaslov>cross-national evidence on public–private governance preferences in Europe</Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>Nuclear fusion research is experiencing unprecedented momentum, driven by public investment and a surge in private start-ups claiming to accelerate commercialization distinct from government-led initiatives. This shift towards private leadership is a new dynamic, yet its implications for public perception and social acceptance have been largely overlooked. This study addresses that critical gap using exploratory findings from a large-scale, cross-national survey in 21 European countries (N = 19,144). We analyzed public preferences for who should lead fusion research and used multinomial logistic regression to identify associated demographic and trust-related factors. Results show a clear public consensus favoring a collaborative model: an overwhelming majority (74 %) believe governments and private companies should be equally involved. In contrast, only 20 % prefer a government-led model and just 6 % a private-led one. The regression analysis reveals that being of older age and female gender is associated with a higher likelihood of preferring this collaborative approach. Furthermore, higher trust in scientists is linked to a lower preference for private-sector leadership. This study provides the first large-scale empirical evidence of public preferences for fusion governance, highlighting a potential misalignment between the industry&#039;s push for privatization and the public&#039;s desire for collaboration. We discuss these findings by drawing on literature regarding anti-industry sentiment and public skepticism towards the powerful institutions controlling new technologies. The findings suggest citizens desire a balance of strengths, viewing neither the state nor private firms as solely trustworthy to manage the quest for fusion energy.</Opis>
  <TujJezik_Opis></TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>fusion energy</Beseda>
    <Beseda>private fusion</Beseda>
    <Beseda>public-private partnerships</Beseda>
    <Beseda>science governance</Beseda>
    <Beseda>social acceptability</Beseda>
    <Beseda>public attitudes</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>fuzijska energija</Beseda>
    <Beseda>zasebna fuzija</Beseda>
    <Beseda>javno-zasebna partnerstva</Beseda>
    <Beseda>upravljanje znanosti</Beseda>
    <Beseda>družbena sprejemljivost</Beseda>
    <Beseda>odnos javnosti</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>false</JeRecenzirano>
  <Zaloznik></Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1060" ISO639-3="slv">Slovenski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice></AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="dk_c" DRIVER="info:eu-repo/semantics/article">Članek v reviji</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2025-11-24 12:37:51</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2025-11-24 12:37:59</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2025-12-30 12:43:47</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2025</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba></Opomba>
  <StStrani>10 str.</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>[article no.] 104458</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 130</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>2025</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>0000-00-00</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>0000-00-00</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>0000-00-00</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="1" Kratica="CC BY-NC-ND 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva-Nekomercialno-Brez predelav 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.sl" Logo="by-nc-nd.eu.png" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/licence/by-nc-nd.eu.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="133786" Ime="Alessio" Priimek="Giacometti" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="443769347" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="133785" Ime="Christian" Priimek="Oltra" AltIme="C. Oltra" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="385093379" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="133792" Ime="Chiara" Priimek="Bustreo" AltIme="C. Bustreo" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="443770883" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="133789" Ime="Catrinel" Priimek="Turcanu" AltIme="C. Turcanu" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="385089795" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="150247" Ime="Piotr" Priimek="Stankiewicz" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="462579971" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="41818" Ime="Gaston" Priimek="Meskens" AltIme="G. Meskens" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="190739811" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="107208" Ime="Vanja" Priimek="Čok" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="177453411" Afiliacija="" ArrsID="33238" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="153113" Ime="Ana" Priimek="Prades" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="438974723" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="150246" Ime="Giuseppe" Priimek="Pellegrini-Masini" AltIme="Giuseppe Pellegrini- Masini; Giuseppe Pellegrini" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="393841155" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="133791" Ime="Maria Teresa" Priimek="Orlando" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="443770627" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">620.9:316</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">2214-6326</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1016/j.erss.2025.104458">10.1016/j.erss.2025.104458</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/258408451">258408451</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Relacije>
  </Relacije>
  <VerzijeGradiva>
  </VerzijeGradiva>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="222432" DatotekaNRID="14520924" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/pdf.png" VelikostDatoteke="2276576" VelikostDatotekeKratko="2,17 MB" DatumVstavljanja="2025-11-24 12:38:47" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv>RAZ_Giacometti_Alessio_2025.pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>RAZ_Giacometti_Alessio_2025.pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>24BA763B6C884DE938F3D3C3352C4471</MD5>
      <SHA256>f52b112463cd639033c41e79332ea04ae72d6434f906e2ffce3a231b6aedf67c</SHA256>
      <UUID>c7255f2a-c929-11f0-9328-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=222432</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="80985"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="222431" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="url.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/url.png" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2025-11-24 12:38:02" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2214629625005390?via%3Dihub</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>ac4105d8-c929-11f0-9328-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=222431</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="14" Kratica="FS" ZavodEvsID="0000068" Logo="" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/logo/">Fakulteta za strojništvo </Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/EC//101052200" Stevilka="101052200" Naslov="Implementation of activities described in the Roadmap to Fusion during Horizon Europe through a joint programme of the members of the EUROfusion consortium" Akronim="EUROfusion" Delez="0"></OpenAIRE>
  </OpenAIRE>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
