<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="164792" NadgradivoID="5419" NRID="25391028" OceID="0" DomainUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/" IzpisPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=164792" StOgledov="832" StPrenosov="343" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-08-20 05:28:55" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/RUL-164792">20.500.12556/RUL-164792</PID>
  <Naslov>Response of vulnerable karst forest ecosystems under different fire severities in the Northern Dinaric Karst mountains (Slovenia)</Naslov>
  <Podnaslov></Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>Background This study deals with wildfires in marginal areas of the Mediterranean climatic and biogeographical regions (Northern Mediterranean) where fires were not common. The aim of the research was to determine the differences in floristic composition and traits at different intensities of fire damage and to analyze the changes in forest ecosystems during the wildfires that took place in the summer of 2022. The study included both the zonal forests and non-native black pine (Pinus nigra) forests. Remote sensing techniques linked to the vegetation data sampled in the field during the 2023 vegetation season, the very first season after the fires, were also used in the fire assessment. 
Results The study confirmed that satellite data analysis, orthophoto interpretation, and on-site vegetation sampling provide equivalent information on fire severity, opening up the possibility of transferring knowledge to similar post-fire sites without field sampling in the future. TWINSPAN classification analysis divided the sampled plots into clusters based on tree species prevalence and fire severity. The diagnostic species of the clusters were calculated using a fidelity measure. Ordination revealed that the first axis on the detrended correspondence analysis (DCA) correlated with wildfire severity. Ecological conditions and strategies, life forms, chorotypes, seed dispersal classes, and regeneration traits were analyzed along this gradient. We found that post-fire sites became warmer, drier, and lighter, which favored the growth of ruderal, theropytic, cosmopolitan, anemochorous and post-fire emergent species. After the fire, a “wave” of annual ruderal species was observed. 
Conclusions The results indicate that post-fire recovery can be left to natural processes without human intervention, except in the case of non-native pine stands where planting or seeding may be necessary. Otherwise, it is essential to control the possible occurrence of invasive species. Isolated adaptations of species to fire have also been observed, such as heat-stimulated germination. Such adaptations could develop in regions exposed to frequent fires and where fires act as an evolutionary factor.</Opis>
  <TujJezik_Opis>Antecedentes Este estudio se enfoca a los incendios forestales en áreas marginales de regiones biogeográficas y climáticas del tipo mediterráneas donde los incendios no son comunes. El objetivo de la investigación fue determinar la diferencia en composición y características de diferentes intensidades de daño por fuegos y analizar los cambios en los ecosistemas forestales durante los incendios forestales que ocurrieron en el verano de 2022. El estudio incluye tanto la zona de bosques boreales y bosques no nativos de pino negro (Pins nigra). Técnicas de sensores remotos ligadas a datos de vegetación muestreados a campo durante la estación de crecimiento de 2023, la verdadera estación luego de los fuegos, fueron también usadas en la determinación de los incendios. 
Resultados El estudio confirma que tanto el análisis de los datos del satélite, la interpretación de ortofotos y los muestreos de vegetación in situ, proveen de información equivalente sobre la severidad de los incendios, abriendo una oportunidad para transferir el conocimiento del post-fuego en sitios similares, y no tener que realizar los muestreos de campo en el futuro. El análisis de la clasificación por TWINSPAN divide las parcelas de muestreo en clústeres basado la prevalencia de especies de árboles y la severidad del fuego. Las especies diagnóstico fueron calculadas usando la medida de fidelidad. La ordenación reveló que el primer eje del análisis de las fluctuaciones sin tendencia (DFA) se correlacionó con la severidad del fuego. Las condiciones ecológicas y estrategias, las formas de vida, cariotipos, las clases de dispersión de semillas y las características de la regeneración, fueron analizadas a través de ese gradiente. Encontramos que los sitios post-fuego se trasformaban en más cálidos, secos, y livianos, lo que favoreció el crecimiento de especies ruderales, pterófitas, cosmopolitas, anemócoras y otras especies emergentes en el post-fuego. Luego del incendio, fue observada una “ola” de especies anuales ruderales. 
Conclusiones Los resultados indican que la recuperación post-fuego puede ser lograda mediante procesos naturales sin intervención humana, exceptuando el caso de especies de rodales de pino no nativos en los cuales la siembra o plantación serían necesarias. De todos modos, es esencial el control sobre la posible aparición de especies invasoras. Las adaptaciones aisladas de especies al fuego también han sido observadas, como la germinación estimulada por el calor. Tales adaptaciones pueden desarrollarse en regiones expuestas a fuegos frecuentes y donde los fuegos actúan como un factor evolutivo.</TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>forest fires</Beseda>
    <Beseda>forest ecology</Beseda>
    <Beseda>fire ecology</Beseda>
    <Beseda>black pine</Beseda>
    <Beseda>Dinaric Mountains</Beseda>
    <Beseda>ecology</Beseda>
    <Beseda>forest</Beseda>
    <Beseda>gradient</Beseda>
    <Beseda>ordination</Beseda>
    <Beseda>plant</Beseda>
    <Beseda>remote sensing</Beseda>
    <Beseda>succession</Beseda>
    <Beseda>trait</Beseda>
    <Beseda>vegetation classification</Beseda>
    <Beseda>wildfire</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik></Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1034" ISO639-3="spa">Španski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice></AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="dk_c" DRIVER="info:eu-repo/semantics/article">Članek v reviji</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2024-11-12 11:56:19</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2024-11-12 11:56:20</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2024-11-22 14:56:09</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2024</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba>KLJUČNE BESEDE: gozdni požari, gozdna ekologija, ekologija požarov, črni bor, daljinsko zaznavanje, Dinarsko gorovje</Opomba>
  <StStrani>17 str.</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>Vol. 20, art. 38</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2></StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>2024</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>0000-00-00</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>0000-00-00</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>0000-00-00</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="140995" Ime="Lucia" Priimek="Čahojová" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="438405379" Afiliacija="" ArrsID="58468" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="140996" Ime="Aljaž" Priimek="Jakob" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="312854883" Afiliacija="" ArrsID="55879" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="22494" Ime="Mateja" Priimek="Breg Valjavec" AltIme="Mateja Breg Valjavec; Mateja Breg; M. Breg Valjavec; M. Breg Valjavec; M. Breg-Valjavec; M. Breg- Valjavec" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="30774115" Afiliacija="" ArrsID="27510" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="31732" Ime="Andraž" Priimek="Čarni" AltIme="A. Carni; A. Čarni; Andraš Čarni; Andraz Carni; Andraž Carni; Andraz Čarni" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="3258211" Afiliacija="" ArrsID="10194" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">630*1:614.841.42(243.422.1)</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">1933-9747</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1186/s42408-024-00267-x">10.1186/s42408-024-00267-x</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/193626371">193626371</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="195496" DatotekaNRID="13991995" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/pdf.png" VelikostDatoteke="16400201" VelikostDatotekeKratko="15,64 MB" DatumVstavljanja="2024-11-12 12:23:19" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv>s42408-024-00267-x_(1).pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>s42408-024-00267-x_(1).pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>25EE0D09624D87410F481CBD419400FD</MD5>
      <SHA256>3fd744658af2fabf88240121ffbc722a1a3afac315acf9eb6fe93ed81234d7f0</SHA256>
      <UUID>27952660-a0e8-11ef-b232-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=195496</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="64386"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="195476" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="url.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/url.png" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2024-11-12 11:56:21" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://fireecology.springeropen.com/articles/10.1186/s42408-024-00267-x</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>636d2aa6-a0e4-11ef-b232-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=195476</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="5" Kratica="BF" ZavodEvsID="0000057" Logo="" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/logo/">Biotehniška fakulteta </Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/ARIS//P1-0236" Stevilka="P1-0236" Naslov="Biodiverziteta: vzorci, procesi, predikcije in ohranjanje" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/ARIS//P6-0101" Stevilka="P6-0101" Naslov="Geografija Slovenije" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/ARIS//J6-2592" Stevilka="J6-2592" Naslov="Koncept soodvisnosti v krasu: povezanost vrtač in jam z vidika antropogenih vplivov" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="" Stevilka="" Naslov="" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
  </OpenAIRE>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
