<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="114967" NadgradivoID="495" NRID="11491734" OceID="0" DomainUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/" IzpisPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=114967" StOgledov="2451" StPrenosov="460" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-06-20 22:00:45" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/RUL-114967">20.500.12556/RUL-114967</PID>
  <Naslov>Evidence of elevation-specific growth changes of spruce, fir, and beech in European mixed mountain forests during the last three centuries</Naslov>
  <Podnaslov></Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>In Europe, mixed mountain forests, primarily comprised of Norway spruce (Picea abies (L.) Karst.), silver fir (Abies alba Mill.), and European beech (Fagus sylvatica L.), cover about 10 × 10$^6$ ha at elevations between 600 and 1600 m a.s.l. These forests provide invaluable ecosystem services. However, the growth of these forests and the competition among their main species are expected to be strongly affected by climate warming. In this study, we analyzed the growth development of spruce, fir, and beech in moist mixed mountain forests in Europe over the last 300 years. Based on tree-ring analyses on long-term observational plots, we found for all three species (i) a nondecelerating, linear diameter growth trend spanning more than 300 years; (ii) increased growth levels and trends, the latter being particularly pronounced for fir and beech; and (iii) an elevation-dependent change of fir and beech growth. Whereas in the past, the growth was highest at lower elevations, today’s growth is superior at higher elevations. This spatiotemporal pattern indicates significant changes in the growth and interspecific competition at the expense of spruce in mixed mountain forests. We discuss possible causes, consequences, and silvicultural implications of these distinct growth changes in mixed mountain forests.</Opis>
  <TujJezik_Opis>En Europe, les forêts mixtes de montagne, surtout composées d’épicéa commun (Picea abies (L.) Karst.), de sapin blanc (Abies alba Mill.) et de hêtre commun (Fagus sylvatica L.), couvrent 10 × 10$^6$ ha à des altitudes de 600 à 1600 m ASL. Ces forêts fournissent de précieux services écosystémiques. Cependant, on s’attend à ce que la croissance de ces forêts et la compétition entre leurs principales espèces soient fortement perturbées par le réchauffement climatique. Dans cette étude, nous avons analysé l’évolution de la croissance de l’épicéa, du sapin et du hêtre dans les forêts mixtes humides de montagne en Europe au cours des 300 dernières années. Sur la base des analyses des cernes annuels des arbres dans des parcelles d’observation à long terme, nous avons noté chez les trois espèces (i) une croissance linéaire en diamètre qui ne ralentit pas s’étendant sur plus de 300 ans; (ii) une croissance plus élevée, particulièrement chez le sapin et le hêtre et (iii) un changement dans la croissance du sapin et du hêtre relié à l’altitude. Alors que dans le passé la croissance était plus forte à basse altitude, elle est maintenant plus forte à haute altitude. Cette configuration spatio-temporelle témoigne de changements dans la croissance et la competition interspécifique aux dépens de l’épicéa dans les forêts mixtes de montagne. Nous discutons des causes possibles, des conséquences et des implications sylvicoles de ces changements marqués dans la croissance des forêts mixtes de montagne.</TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>climate change</Beseda>
    <Beseda>competition shift</Beseda>
    <Beseda>dominance of beech</Beseda>
    <Beseda>growth trends</Beseda>
    <Beseda>relative loss of Norway spruce</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>changement climatique</Beseda>
    <Beseda>changement dans la compétition</Beseda>
    <Beseda>dominance du hêtre</Beseda>
    <Beseda>tendances de la croissance</Beseda>
    <Beseda>perte relative d’épicéa commun</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik></Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1036" ISO639-3="fra">Francoski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice></AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="dk_c" DRIVER="info:eu-repo/semantics/article">Članek v reviji</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2020-04-03 13:02:56</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2020-04-03 13:03:01</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2025-05-14 15:28:48</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2020</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba>KLJUČNE BESEDE: podnebne spremembe, trend rasti, Picea abies, navadna smreka</Opomba>
  <StStrani>Str. 689–703</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>no. 7</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 50</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>2020</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>0000-00-00</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>0000-00-00</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>0000-00-00</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="92044" Ime="Hans" Priimek="Pretzsch" AltIme="H. Pretzsch" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="302899043" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92030" Ime="Torben" Priimek="Hilmers" AltIme="T. Hilmers" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="318400867" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92219" Ime="Peter" Priimek="Biber" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="303965795" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92031" Ime="Admir" Priimek="Avdagić" AltIme="Admir Avdagic; A. Avdagić" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="329141859" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92034" Ime="Franz" Priimek="Binder" AltIme="F. Binder" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="318401635" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="15227" Ime="Andrej" Priimek="Bončina" AltIme="Andrej Boncina; A. Boncina; Anderj Bončina; A. Bončina; Andrei Boncina" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="3368547" Afiliacija="" ArrsID="10801" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92041" Ime="Michal" Priimek="Bošela" AltIme="M. Bosela; Michal Bosela" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="244886371" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92035" Ime="Laura" Priimek="Dobor" AltIme="L. Dobor" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="275118179" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92036" Ime="David I." Priimek="Forrester" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="318403171" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="93248" Ime="Mathieu" Priimek="Lévesque" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="340988771" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92038" Ime="Aida" Priimek="Ibrahimspahić" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="329142371" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="15454" Ime="Thomas Andrew" Priimek="Nagel" AltIme="Tom Nagel; Tom A. Nagel; Thomas A. Nagel; T. A. Nagel; Tomas Andrew Nagel; Thomas Nagel; T. Nagel" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="70413667" Afiliacija="" ArrsID="27544" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92040" Ime="Miren" Priimek="del Rio" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="318401379" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92042" Ime="Zuzana" Priimek="Sitkova" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="318402147" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="93249" Ime="Gerhard" Priimek="Schütze" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="340989283" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="93250" Ime="Branko" Priimek="Stajić" AltIme="B. Stajić" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="340989539" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="78864" Ime="Dejan" Priimek="Stojanović" AltIme="D. B. Stojanović; Dejan B. Stojanović" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="246285155" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="93251" Ime="Enno" Priimek="Uhl" AltIme="E. Uhl" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="340989795" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="92043" Ime="Tzvetan" Priimek="Zlatanov" AltIme="Tzvetan Mladenov Zlatanov" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="295364707" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="63871" Ime="Roberto" Priimek="Tognetti" AltIme="R. Tognetti" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="41285475" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">630*11:630*16(045)=111</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">0045-5067</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1139/cjfr-2019-0368">10.1139/cjfr-2019-0368</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/5653414">5653414</Identifikator>
    <Identifikator ID="13" Sifra="OceCobissID" Naziv="OceCobissID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/25186304">25186304</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="208538" DatotekaNRID="14217941" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/pdf.png" VelikostDatoteke="1395326" VelikostDatotekeKratko="1,33 MB" DatumVstavljanja="2025-04-16 16:19:04" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv>pretzsch-et-al-2020-evidence-of-elevation-specific-growth-changes-of-spruce-fir-and-beech-in-european-mixed-mountain.pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>pretzsch-et-al-2020-evidence-of-elevation-specific-growth-changes-of-spruce-fir-and-beech-in-european-mixed-mountain.pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>F77BF9D269D40E76BF01FC9E77A561EB</MD5>
      <SHA256>7aba04f93e05574c6af0b665df362e254968f7642000d2bc068efa65b6b2698b</SHA256>
      <UUID>9f7c1cef-1acc-11f0-b232-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=208538</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="93835"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="201464" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="url.png" IkonaFormataPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/fileTypes/url.png" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2025-04-08 13:17:18" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://cdnsciencepub.com/doi/10.1139/cjfr-2019-0368</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>0</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>f5fdc358-1469-11f0-b232-0050569b8976</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://repozitorij.uni-lj.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=201464</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="5" Kratica="BF" ZavodEvsID="0000057" Logo="" LogoPolniUrl="https://repozitorij.uni-lj.si/teme/rulDev/img/logo/">Biotehniška fakulteta </Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/EC/H2020/778322" Stevilka="778322" Naslov="Carbon smart forestry under climate change" Akronim="CARE4C" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/EC/ERA-Net, Sumforest/2816ERA02S" Stevilka="2816ERA02S" Naslov="Mixed species forest management. Lowering risk, increasing resilience" Akronim="REFORM" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/EC/FP7/606803" Stevilka="606803" Naslov="Tackling the challenges in sustainable and multifunctional forestry through enhanced research coordination for policy decisions" Akronim="SUMFOREST" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/Bavarian%20State%20Ministry%20of%20Food%2C%20Agriculture%2C%20and%20Forestry//7831-26625-2017" Stevilka="7831-26625-2017" Naslov="Long-term experimental plots for forest growth and yield research" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/other//CZ.02.1.01%2F0.0%2F0.0%2F16_019%2F0000803" Stevilka="CZ.02.1.01/0.0/0.0/16_019/0000803" Naslov="" Akronim="EVA4.0" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/SRDA//APVV-16-0325" Stevilka="APVV-16-0325" Naslov="" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
    <OpenAIRE ProjektID="info:eu-repo/grantAgreement/BNSF//DCOST%2001%2F3%2F19.10.2018" Stevilka="DCOST 01/3/19.10.2018" Naslov="" Akronim="" Delez="0"></OpenAIRE>
  </OpenAIRE>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
